Tin tức

HOẠT ĐỘNG KHOA HỌC TRONG HÀNH TRÌNH XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN CỦA CÔNG TY YẾN SÀO KHÁNH HÒA

20/04/2026

TS.Bùi Thị Hồng Tiến – Hội Trí thức Khánh Hòa

Trong hành trình xây dựng và phát triển, Công ty Yến sào Khánh Hòa đã gắn kết những giá trị từ các đảo yến với quá trình lao động miệt mài, sáng tạo của các thế hệ cán bộ, công nhân viên trong Công ty với các công trình khoa học và công nghệ.

Bảo vệ và phát triển đàn chim yến

Từ những hang động cheo leo, hiểm trở ở các hòn đảo nơi biển khơi, bao năm nay thiên nhiên đã ban tặng cho chim yến môi trường sống thật lý tưởng. nhưng cũng nhiều thách thức như thời tiết khắc nghiệt, sóng biển dữ dội luôn đe dọa quần thể chim yến. Công trình mang dấu ấn khoa học đầu tiên để bảo vệ đàn chim yến là năm 2004 Công ty đã xây dựng hệ thống đập chắn sóng bằng các khối bê tông để bảo vệ các hang yến khỏi sự bào mòn của biển cả, tạo điều kiện cho đàn yến sinh sản và phát triển.

Sáng kiến cải tiến mái che lòng chảo hang Trống ở đảo Hòn Ngoại đã mang lại hiệu quả vượt trội là tăng sản lượng của hang 60%, được vinh danh Giải Ba tại Hội thi Sáng tạo Kỹ thuật tỉnh Khánh Hòa và Giải VIFOTEC năm 2007-2008.

Thành công mang tính đột phá trong việc nghiên cứu và phát triển quần thể chim yến là từ 8 đảo với 40 hang yến ban đầu, Công ty đã thực hiện giải pháp di đàn và nhân đàn, đưa tổng số đảo yến lên 33 đảo với 173 hang yến. Cùng giải pháp đó hoạt động cứu hộ và nuôi ấp nhân tạo được thực hiện. Mỗi năm hàng nghìn chim non bị rời khỏi tổ do cạnh tranh sinh học hoặc ảnh hưởng của thời tiết đã được Công ty cứu hộ, nuôi dưỡng. Năm 2005 Công ty đã nghiên cứu thành công quy trình ấp nở nhân tạo, mở ra bước phát triển mới cho đàn chim yến, đưa tỷ lệ tăng từ 30% năm 2006 lên 90% năm 2015. Giai đoạn 2014 – 2024 Công ty đã ấp nhân tạo 116.336 trứng , thả 60.436 con chim non bay về tự nhiên và cứu hộ, nuôi dưỡng số chim con còn yếu.

Không chỉ chăm lo việc bảo tồn nguồn chim yến tự nhiên, Công ty Yến sào Khánh Hòa còn là đơn vị mở đầu cho nghề nuôi chim yến trong nhà, thành một ngành kinh tế mũi nhọn mang lại giá trị bền vững cho cộng đồng. Công trình khoa học “ Nghiên cứu quy trình kỹ thuật nuôi chim yến và xây dựng nhà yến phù hợp với từng vùng miền, địa phương phục vụ phát triển bền vững nghề nuôi chim yến tại Việt Nam” do Thạc sĩ Lê Hữu Hoàng, nguyên Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty Yến sào Khánh Hòa cùng nhóm cộng sự thực hiện thành công. Kết quả nghiên cứu đã được ứng dụng, tạo ra một ngành nghề mới ở Khánh Hòa và nhiều tỉnh khác. Đã góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, góp phần xóa đói, giảm nghèo và phát triển kinh tế. Công trình khoa học đã được Giải Nhất trong Giải thưởng Sáng tạo Khoa học Công nghệ Việt Nam và Giải thưởng WIPO ( Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới ) năm 2016.

Gần đây Công ty đã thực hiện Đề tài khoa học cấp tỉnh “ Xây dựng hệ thống giám sát và điều khiển nhà yến thông minh”, trong nghiên cứu, các cán bộ thực hiện Đề tài đã khảo sát và thu thập các thông số quan trọng như nhiệt độ, độ ẩm, âm thanh trong nhà yến, từ hệ thống phần mềm giám sát và điều khiển thông minh đã giúp công tác quản lý và vận hành nhà yến từ xa và giảm chi phí. Kết quả nghiên cứu đã mở ra hướng đi mới cho việc quản lý và phát triển bền vững nghề nuôi chim yến của tỉnh Khánh Hòa và nhiều tỉnh trong cả nước.

Không ngừng đổi mới sản phẩm

Hoạt động khoa học không chỉ là nền tảng cho việc bảo tồn và phát triển đàn chim yến mà còn là động lực cho việc đổi mới, làm đa dạng hóa và gia tăng giá trị của các sản phẩm yến sào. Từ năm 2015 đến năm 2017, Công ty đã nghiên cứu Đề tài khoa học cấp tỉnh “ Nghiên cứu quy trình sản xuất sản phẩm dịch chiết cô đặc giàu hoạt tính chống oxy hóa từ yến sào Khánh Hòa”. Kết quả nghiên cứu đã được ứng dụng để nâng cao chất lượng sản phẩm. Sản phẩm Tinh chất yến sào thiên nhiên Khánh Hòa được nghiên cứu từ năm 2018, đến cuối năm 2022 đã thành công việc ứng dụng công nghệ triết xuất hiện đại để giữ lại tối đa dưỡng chất. Hơn 60 dòng sản phẩm bổ dưỡng được ra đời từ yến sào, đáp ứng các tiêu chí cao về chất lượng của sản phẩm, góp phần nâng cao sức khỏe của nhân dân.
Trong quá trình phát triển sản xuất, Công ty luôn quan tâm góp phần vào công tác an sinh xã hội, chăm sóc sự phát triển của thế hệ trẻ. Từ năm 2012 đến tháng 11 năm 2025 Công ty đã tài trợ cho Quỹ Khuyến học, khuyến tài Khánh Hòa 2.004.500.000đ để trao học bổng cho các em học sinh, sinh viên hiếu học có hoàn cảnh rất khó khăn.

Công ty đã nhận được nhiều Giải thưởng cao quý như Huân Lao động hạng Nhất, Giải vàng Chất lượng Quốc gia, Huy chương Bạc Hội thi Sáng tạo kỹ thuật quốc tế tại Hàn quốc năm 2009, Thương hiệu Quốc gia, Giải vàng Chất lượng Quốc tế Châu Á Thái Bình Dương và Giải thưởng WIPO ( Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới ) năm 2016.

Bà Trịnh Thị Hồng Vân - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty Yến sào Khánh Hòa khẳng định: “ Công ty Yến sào Khánh Hòa xác định phải kiên quyết giữ vững và nâng cao tầm thương hiệu quốc gia, đưa thương hiệu Yến sào Khánh Hòa trở thành biểu tượng của chất lượng và uy tín trên trường quốc tế. Mục tiêu then chốt mà Công ty đặt ra là khôi phục đà tăng trưởng hai con số về doanh thu, lợi nhuận và nộp ngân sách trong giai đoạn 2025 - 2028, tầm nhìn đến năm 2030. Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Công ty sẽ đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, không ngừng đổi mối công nghệ, tối ưu hóa quy trình quản trị và sản xuất, kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập sâu rộng”.

Với những thành tựu đạt được, ngày 2/10/2025, Công ty TNHH Nhà nước MTV Yến sào Khánh Hòa được vinh danh trong tốp 10 Thương hiệu tăng trưởng xanh năm 2025 tại chương trình “ Thương hiệu mạnh Việt Nam 2025” lần thứ 22, do Hội Khoa học Kinh tế Việt Nam và Tạp chí Kinh tế Việt Nam tổ chức, nhằm tôn vinh những doanh nghiệp xuất sắc đã góp phần vào sự phát triển kinh tế của đất nước.

Ngày 17 tháng 10 năm 2025 tại Hà Nội, Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam tổ chức Lễ tôn vinh “ Thương hiệu Vàng Nông nghiệp Việt Nam năm 2025”, tại buổi lễ Công ty TNHH Nhà nước Một thành viên Yến sào Khánh Hòa được vinh danh là “ Thương hiệu Vàng Nông nghiệp Việt Nam năm 2025”. Đây là sự ghi nhận những đóng góp của quá trình lao động cần mẫn và ứng dụng khoa học và công nghệ trong 35 năm bảo tồn, phát triển đàn chim yến và sản xuất các sản phẩm có giá trị cao của Công ty Yến sào Khánh Hòa.

Ngày 22/10/2025 tại Hà Nội. Bà Trịnh Thị Hồng Vân, Chủ tịch HĐTV Công ty Yến sào Khánh Hòa đã được vinh danh Danh hiệu cao quý “ Nữ Doanh nhân Việt Nam tiêu biểu - Bông hồng vàng năm 2025”./.